Relay là một loại thiết bị điện nhỏ bé nhưng không kém phần quan trọng trong mạch điện. Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu những thông tin cơ bản về relay trung gian nhé!
Khái niệm
Relay (Rờ le) trung gian về cơ bản là một thiết bị relay điện từ với kích thước nhỏ. Chúng có chức năng chuyển mạch tín hiệu điều khiển hoặc làm nhiệm vụ khuếch đại. Trong sơ đồ điều khiển, relay trung gian thông thường được lắp đặt ở vị trí trung gian. Cụ thể là nằm giữa những thiết bị điều khiển công suất nhỏ và những thiết bị có công suất lớn hơn.
Nguyên lý hoạt động của relay trung gian
Dòng điện chạy qua relay trung gian sẽ chạy qua cuộn dây bên trong. Nó tạo ra một từ trường hút. Từ trường hút này tác động lên một đòn bẩy bên trong. Hiện tượng này làm đóng hoặc mở các tiếp điểm điện. Từ đó sẽ làm thay đổi trạng thái của relay. Số tiếp điểm điện bị thay đổi có thể là 1 hoặc nhiều, tùy vào thiết kế.
Relay có 2 mạch độc lập nhau hoạt động. Một mạch điều khiển cuộn dây của relay: Cho dòng chạy qua cuộn dây hay không (hay có nghĩa là điều khiển relay ở trạng thái ON hay OFF). Một mạch điều khiển dòng điện ta cần kiểm soát có qua được relay hay không dựa vào trạng thái ON hay OFF của relay.
Công dụng của relay trung gian
Công dụng của relay trung gian là làm nhiệm vụ “trung gian” chuyển tiếp mạch điện cho một thiết bị khác.
Ví dụ như: Bộ bảo vệ tủ lạnh chẳng hạn. Khi điện yếu, relay sẽ ngắt điện, không cho tủ làm việc. Còn khi điện ổn định thì nó lại cấp điện bình thường. Trong bộ nạp ắc quy xe máy, ô tô, khi máy phát điện đủ khỏe, relay trung gian sẽ đóng mạch nạp cho ắc quy.
Ứng dụng của relay hiện nay
Relay trung gian có số tiếp điểm khá nhiều (4 – 6 tiếp điểm). Các tiếp điểm này có thể vừa mở và đóng. Vì vậy mà relay thường được sử dụng nhằm truyền tín hiệu khi relay chính không đảm bảo khả năng đóng, ngắt. Ngoài ra, relay trung gian còn dùng để chia tín hiệu đến nhiều bộ phận khác từ một relay chính trong sơ đồ mạch điện điều khiển.
Bên cạnh đó, relay trung gian cũng thường được sử dụng để truyền tín hiệu cho bộ phận mạch phía sau bằng cách làm phần tử đầu ra. Mặt khác, chúng cũng có thể cách ly được điện áp khác nhau giữa phần chấp hành với phần điều khiển.
- Phần chấp hành thường là điện xoay chiều, có điện áp cao (220V – 380V).
- Phần điều khiển thường là điện áp một chiều, có điện áp thấp (9V – 24V).
Thường thì người ta chỉ sử dụng relay trung gian cho việc truyền tín hiệu hay dòng điện có giá trị từ vài Ampe trở xuống. Đối với dòng lớn hơn (vài chục Ampe trở nên) có tích hợp buồng dập hồ quang thì chúng ra phải sử dụng contactor.
